ΟΥΛΙΤΙΔΑ – ΠΕΡΙΟΔΟΝΤΙΤΙΔΑ

ΚΙΝΔΥΝΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΓΕΝΙΚΟΤΕΡΗ ΥΓΕΙΑ ΣΤΙΣ ΜΕΡΕΣ ΜΑΣ

 

 

 Τι είναι οδοντική  μικροβιακή πλάκα; Πως σχηματίζεται η πέτρα, η αλλιώς οδοντική τρυγία;

 

Οδοντική μικροβιακή πλάκα (dental plaque) είναι μια μάζα με οργανωμένη δομή που αποτελείται από μικρόβια αλλά και οργανική θεμέλια ουσία πρωτεϊνικής φύσεως και ανόργανα συστατικά (ασβέστιο φωσφόρο). Προσκολλάται στα δόντια αλλά και στις προσθετικές τεχνητές επιφάνειες στην στοματική κοιλότητα και βρίσκεται πάνω από αλλά και μέσα στην ουλοδοντική σχισμή και στους περιοδοντικoύς θυλάκους. Η οδοντική πλάκα που έχει ήδη σχηματιστεί επάνω στις φυσικές η τεχνητές επιφάνειες με σταδιακή εναπόθεση αλάτων που ανευρίσκονται στο σάλιο μας, μετατρέπεται σε μια σκληρή και συμπαγή μάζα, την τρυγία η όπως συνηθίζουμε να την αποκαλούμε πέτρα.

 

 

Τι είναι περιοδοντικός θύλακος;

 

Μεταξύ δοντιού και ούλου υπάρχει μια σχισμή που ονομάζουμε ουλοδοντική σχισμή και το φυσιολογικό της βάθος είναι έως 3 χιλιοστά σε απουσία φλεγμονής του περιοδοντίου.

 

Στην περιοδοντίτιδα καταστρέφεται το οστό που περιβάλλει τα δόντια και έτσι δημιουργείται ένας χώρος μεταξύ δοντιού και ούλου που θυμίζει τσέπη και ονομάζεται περιοδοντικός θύλακος. Σε αυτό το χώρο μαζεύονται υπολείμματα τροφών και μικρόβια με αποτέλεσμα οι περιοδοντικοί ιστοί να καταστρέφονται περισσότερο. Σε προχωρημένες καταστάσεις το φατνιακό οστούν καταστρέφεται σε τέτοιο βαθμό που μπορεί να οδηγήσει στην απώλεια δοντιών.

 

 

Τι είναι ουλίτιδα;

 

Η έλλειψη καλής στοματικής υγιεινής οδηγεί  σε εναπόθεση μικροβιακής πλάκας στις οδοντικές επιφάνειες με αποτέλεσμα την εγκατάσταση φλεγμονής στα ούλα. Αυτή ακριβώς η εγκατεστημένη φλεγμονή ονομάζεται ουλίτιδα.

 

 

Γιατί τα ούλα μας είναι κόκκινα και αιμορραγούν;

 

Φυσιολογικά τα ούλα έχουν ανοιχτό ρόδινο χρώμα και η επιφάνεια τους είναι λεία και ομαλή. Όταν όμως υπάρχει φλεγμονή, τα ούλα χάνουν το ροζ χρώμα τους και αποκτούν ένα έντονο κόκκινο χρώμα, και όταν βουρτσίζουμε τα δόντια μας η κατά την μάσηση  τροφής υπάρχει έντονη αιμορραγία. Μερικές όμως φορές οι άνθρωποι επειδή δεν βουρτσίζουν τα δόντια τους σωστά δεν έχουν αιμορραγία κατά το βούρτσισμα και την μάσηση. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα να αργούν πολύ να επισκεφθούν τον οδοντίατρο και όταν τον επισκέπτονται  η ουλίτιδα να έχει προχωρήσει αρκετά και τα ούλα να έχουν υποχωρήσει η και να έχουν υπερπλαστεί με αποτέλεσμα να είναι δύσκολο να επανέρθουν στην αρχική τους υγιή κατάσταση.

 

 

Γιατί υπάρχει κακοσμία στο στόμα μας;

 

Ένας από τους παράγοντες κακοσμίας της στοματικής κοιλότητας είναι και η κακή στοματική υγιεινή. Η παρουσία βακτηρίων σε συνδυασμό με την αποδόμηση (σάπισμα) των υπολειμμάτων τροφής που βρίσκονται προσκολλημένες στις οδοντικές επιφάνειες αλλά κυρίως στις μεσοδόντιες περιοχές των δοντιών, καθώς και η εγκατεστημένη φλεγμονή στα ούλα (ουλίτιδα η περιοδοντίτιδα) συνιστούν δυσμενές περιβάλλον στο οποίο μπορεί να οφείλεται και η κακοσμία του στόματος.

 

 

Τι είναι περιοδοντίτιδα;

 

Περιοδοντίτιδα η περιοδοντική νόσος  είναι η εξέλιξη της χρόνιας ουλίτιδας όταν αυτή δεν θεραπεύεται έγκαιρα η δεν θεραπεύεται σωστά . Οι ιστοί που περιβάλλουν και στηρίζουν τα δόντια (ούλα , κόκκαλο) φλεγμαίνουν εξαιτίας διαφόρων παραγόντων με κυριότερο παράγοντα την πέτρα. Εξαιτίας αυτής της φλεγμονής τα ούλα και το κόκκαλο σιγά σιγά καταστρέφονται με αποτέλεσμα τα δόντια να χάνουν την στήριξή τους και σε προχωρημένη περιοδοντίτιδα τα δόντια να έχουν κινητικότητα.

 

 

Ποιοι είναι οι αιτιολογικοί παράγοντες ουλίτιδας και περιοδοντίτιδας;

 

  1. Η οδοντική μικροβιακή πλάκα αποτελεί το βασικό αίτιο για την εκδήλωση της νόσου
  2. Η μικροβιακή προσβολή προκαλεί την άμεση αντίδραση των αμυντικών μηχανισμών του οργανισμού επιφέροντας την εμφάνιση της φλεγμονής στους περιοδοντικούς ιστούς δηλαδή στους ιστούς που περιβάλλουν το δόντι ούλα-φατνιακό οστό)
  3.  καταστροφή των περιοδοντικών ιστών είναι αποτέλεσμα ταυτόχρονης δράσης τοξικών παραγόντων μικροβιακής προέλευσης και των μηχανισμών άμυνας του οργανισμού
  4. Ενδογενείς και εξωγενείς παράγοντες που τους χαρακτηρίζουμε επιβαρυντικούς επιταχύνουν συνήθως την εξέλιξη  της νόσου. Επιβαρυντικοί παράγοντες των περιοδοντικών νόσων είναι
  • το κάπνισμα
  • ο σακχαρώδης διαβήτης
  • το Aids
  • άλλες συστημικές νόσοι που επιβαρύνουν το ανοσοποιητικό σύστημα

 

 

 Πως επιδρούν οι περιοδοντικές νόσοι στη γενικότερη υγεία μας;

 

Καρδιαγγειακά νοσήματα .Η περιοδοντική νόσος και τα καρδιαγγειακά νοσήματα μοιράζονται κοινούς παράγοντες κινδύνου και κοινούς παθογενετικούς μηχανισμούς, που σημαίνει ότι τα βακτήρια τα οποία βρίσκονται μέσα στους περιοδοντικούς θυλάκους μπορεί να προκαλέσουν προβλήματα στην καρδιά. Είναι πολύ σημαντικό να έχουμε καθαρό στόμα γιατί αυτό επηρεάζει όλες τις λειτουργίες του σώματος γιατί είναι γνωστό ότι από άποψη υγείας θα πρέπει να μην υπάρχουν στον οργανισμό μας εστίες μικροβιακής λοίμωξης.

 

οσήματα του αναπνευστικού. Η στενή ανατομική σχέση και επικοινωνία στόματος με το αναπνευστικό σύστημα είναι λογικό να δικαιολογεί παθολογικές αλληλεπιδράσεις. Πρόσφατες μελέτες έδωσαν αρκετές ενδείξεις για τη συσχέτιση της περιοδοντικής νόσου με την πορεία εξελίξεως των πνευμονιών και των πνευμονοπαθειών αποφρακτικού τύπου.

 

 

Τα δόντια μου κουνιούνται πολύ και ο οδοντίατρος μου συνέστησε εξαγωγή! Υπάρχει άλλη λύση;

 

Μερικές φορές η παρουσία θυλάκων τοπικά, μπορεί να οφείλεται σε πρόβλημα νέκρωσης του δοντιού και την παρουσία πλάγιων ριζικών σωλήνων οι οποίοι βρίσκονται κοντά στα ούλα και προκαλούν μεγάλες φλεγμονές και περιοδοντικά αποστήματα. Πολλές φορές αυτά τα προβλήματα θεραπεύονται από τον οδοντίατρο σαν προβλήματα ούλων ενώ δεν είναι, με αποτέλεσμα το πρόβλημα να μεγαλώνει και στο τέλος να χάνεται το δόντι. Η διάτρηση ρίζας μετά από απονεύρωση μπορεί επίσης να προκαλέσει τοπικά περιοδοντικό πρόβλημα. Η λύση είναι η έμφραξη της διάτρησης με ειδικά υλικά και συνήθως η αποκατάσταση είναι πολύ καλή.

 

Στις παραπάνω περιπτώσεις η επίσκεψη σε ειδικό ενδοδοντολόγο κρίνεται απαραίτητη γιατί αρκετές φορές το πρόβλημα κινητικότητας των δοντιών και η αντιμετώπισή του μπορεί να περιλαμβάνει μετά την θεραπεία στα ούλα, ενδοδοντική θεραπεία δηλαδή απονεύρωση και στο δόντι. Η περιοδοντίτιδα μπορεί, σε ορισμένες περιπτώσεις να έχει προκύψει και από ενδοδοντικά προβλήματα, προβλήματα δηλαδή νέκρωσης στα δόντια. Στις περιπτώσεις που υπάρχει πολύ βαθύς περιοδοντικός θύλακος που φθάνει μέχρι το ακρορρίζιο (δηλαδή μέχρι την άκρη του δοντιού) μπορεί να παρατηρηθεί μόλυνση και λοίμωξη πολφού. Αντίστροφα, πρόβλημα πολφού και κυρίως νέκρωση δοντιού μπορεί να οδηγήσει σε εμφάνιση βλάβης περιοδοντικών ιστών που κλινικά προσομοιάζει με περιοδοντικό θύλακο. Υπάρχει και το ενδεχόμενο συνύπαρξης ενδο-πέριο προβλημάτων. Ακόμη προβλήματα όπως κατάγματα ριζών , διάτρηση ρίζας, εξωτερική η και εσωτερική απορρόφηση στα δόντια μετά από τραύμα, μπορούν να προκαλέσουν κλινικές εκδηλώσεις στα ούλα .Η πρόγνωση δοντιών με ενδοπεριοδοντικά προβλήματα , συνήθως δεν είναι καλή και φαίνεται να υπακούει στη  συνδυασμένη θεραπευτική αντιμετώπιση δηλαδή  στην ενδοδοντική και περιοδοντική θεραπεία!!

 

Στις περιπτώσεις που η πρόγνωση ενός δοντιού είναι κακή και το δόντι είναι για εξαγωγή λόγω μεγάλης οστικής απώλειας και κινητικότητας, στις πρόσθιες κυρίως περιοχές, μπορεί να γίνει ακινητοποίηση με ρητίνες και ταινία υαλονημάτων με τα γειτονικά δόντια. Σε αυτή τη περίπτωση το αισθητικό αποτέλεσμα είναι εξαιρετικό και το κόστος είναι πολύ μικρό σε σχέση με το κόστος αποκατάστασης της περιοχής με την κλασσική μέθοδο των εμφυτευμάτων η της γέφυρας.

 

Στην περίπτωση που το περιοδοντικό πρόβλημα οφείλεται σε κάταγμα δοντιού κάτω από γέφυρα μπορεί το δόντι που έσπασε να αφαιρεθεί χωρίς να αλλάξει η γέφυρα. Είναι νέα μέθοδος και το κόστος είναι μηδαμινό σε σχέση με την αλλαγή και την κατασκευή καινούργιας γέφυρας.

 

 

Πως μπορώ να προλάβω την ουλίτιδα-περιοδοντίτιδα; Τρόποι αντιμετώπισης;

 

Η καλύτερη θεραπεία είναι η πρόληψη! Επίσκεψη στον οδοντίατρο δύο φορές τον χρόνο για στοματικό έλεγχο και οδοντιατρικό καθαρισμό κρίνεται επιτακτική! Ερυθρότητα στα ούλα, ανώμαλη μορφολογία, πύον και αιμορραγία είναι σημάδια περιοδοντικής νόσου. Σημαντική είναι η λεπτομερής καταγραφή των δεικτών φλεγμονής κατά την διάρκεια του οδοντιατρικού ελέγχου. Το ονομάζουμε περιοδοντόγραμμα και δεν είναι τίποτε άλλο από την καταγραφή όλων των θυλάκων. Είναι χρήσιμο εργαλείο για τον εντοπισμό και το στάδιο της νόσου, καθώς και για μελλοντικό έλεγχο εξέλιξης της περιοδοντίτιδας. Το σημαντικότερο όλων είναι η καλή στοματική υγιεινή με οδοντόκρεμα δύο με τρείς φορές την ημέρα και η χρήση οδοντικού νήματος τόσο για την πρόληψη της ουλίτιδας και της περιοδοντίτιδας όσο και για την αντιμετώπιση τους αλλά και την διατήρηση του θεραπευτικού αποτελέσματος!!

 

 

Ποιες είναι οι φάσεις της θεραπείας;

 

ΠΡΙΝ ΤΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ

 

Φάση του ελέγχου της φλεγμονής: Σκοπό έχει τον έλεγχο της φλεγμονής των περιοδοντικών ιστών τη δημιουργία συνθηκών που θα ευνοούν την καλή στοματική υγιεινή του ασθενούς και την αντιμετώπιση των όποιων οξέων περιοδοντικών και γενικά οδοντιατρικών προβλημάτων. Επιπλέον παρουσίαση σχεδίου θεραπείας στον ασθενή, επίδειξη στοματικής υγιεινής, καθαρισμός των δοντιών (αποτρύγωση) με συσκευές υπερήχων και εργαλεία, έλεγχος και αξιολόγηση ενδοδοντικών προβλημάτων, έλεγχος τερηδόνων, ριζική απόξεση, επαναξιολόγηση 4-6 εβδομάδες μετά την ολοκλήρωση ελέγχου φλεγμονής.

 

Φάση της αντιμετώπισης και αποκατάστασης των βλαβών που δημιούργησε η περιοδοντική νόσος: Σκοπό έχει  την αντιμετώπιση των προβλημάτων που δημιούργησε η περιοδοντική νόσος στους περιοδοντικούς ιστούς και την κατά το δυνατόν αποκατάσταση των ιστών αυτών από βιολογικής λειτουργικής και αισθητικής πλευράς. Περιλαμβάνει έλεγχο και αξιολόγηση του επιπέδου αποτελεσματικότητας στοματικής υγιεινής, έλεγχος σύγκλισης, έλεγχος και τροποποιήσεις των προσωρινών επανορθωτικών αποκαταστάσεων, χειρουργικές επεμβάσεις  αν κρίνεται απαραίτητο, και τέλος επαναξιολόγηση.

 

Φάση της αποκατάστασης τους φραγμού: Περιλαμβάνει τον έλεγχο της στοματικής υγιεινής του ασθενούς , έλεγχο σύγκλισης,  και τέλος μόνιμη αποκατάσταση.

 

ΜΕΤΑ ΤΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ

 

Φάση διατήρησης του θεραπευτικού αποτελέσματος: Ξεκινά την ημέρα που θα ολοκληρωθεί η ενεργός φάση και βασίζεται σε ένα χρονικά εξατομικευμένο σύστημα επανάκλησης-επανεξέτασης για κάθε ασθενή.

 

 

Τι είναι το περιοδοντικό απόστημα;

 

Το περιοδοντικό απόστημα είναι το είδος του αποστήματος που εμφανίζεται  αυτή τη φορά στους ιστούς που περιβάλλουν το δόντι και συγκεκριμένα στη σχισμή μεταξύ δοντιού και ούλου ή αλλιώς στον περιοδοντικό θύλακο, αφού εμφανίζεται σε ασθενείς με περιοδοντική νόσο. Η μόλυνση μπορεί να συμβεί αφού εγκλωβιστεί κάποιο κομμάτι τροφής ή ακόμη και τρυγίας και αφού η φλεγμονή δεν μπορεί να παροχετευθεί, σχηματίζεται πύον. Αν σε αυτή τη φάση δεν αντιμετωπιστεί,  μπορεί να επεκταθεί η φλεγμονή ακρορριζικά και ακόμη να μολύνει το νεύρο του δοντιού από το ακρορρίζιο, σε πορεία δηλαδή αντίστροφη από το ακρορριζικό απόστημα. Οι βλάβες αυτές ονομάζονται ενδο-περιοδοντικές βλάβες. Η θεραπεία συνιστάται σε βαθιά απόξεση του υπαίτιου θυλάκου από τον οδοντίατρο και φυσικά επιμελή στοματική υγιεινή από τον ασθενή.

 

 

Τι πρέπει να προσέχω για να μην πάθω απόστημα;

  • Επιμελή στοματική υγιεινή με εντατικό καθημερινό βούρτσισμα 2 φορές την ημέρα με φθοριούχο οδοντόκρεμα και χρήση οδοντικού νήματος.
  • Να αντικαταστήσετε την οδοντόβουρτσα σας κάθε 2-3 μήνες όταν έχει φθαρεί.
  • Να ακολουθήσετε μια υγιεινή διατροφή και να αποφεύγετε την καθημερινή κατανάλωση σακχαρούχων τροφίμων.
  • Να επισκέπτεστε τον οδοντίατρο σας για καθαρισμό ανά 6μηνο, όπου ο οδοντίατρος θα μπορεί να εντοπίσει αρχόμενες τερηδόνες που θεραπεύονται με ένα απλό σφράγισμα, για να μην φτάνουν στο σημείο τα δόντια να τερηδονίζονται σε τέτοιο βαθμό που να παθαίνουν απόστημα.

 

 

 

ΤΕΡΖΙΜΠΑΣΗ ΕΛΙΝA DDS

ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΟΣ ΠΑΝ/ΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ

powered by: